پژوهش‌نامه جریان‌شناسی شعر و داستان ادبیات معاصر ایران

پژوهش‌نامه جریان‌شناسی شعر و داستان ادبیات معاصر ایران

نقد اقتصادی کالاها در رمان تنگسیر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه اصفهان، اصفهان: ایران.
10.22034/pmlj.2026.15070.1100
چکیده
ادبیات فقط روایتِ احساسات، حوادث و شخصیت‌ها نیست، بلکه می‌تواند بازتابی از زندگی واقعی انسان‌ها و شرایط مادی جامعه باشد. بدین ترتیب یکی از مهم‌ترین راه‌های فهم یک اثر ادبی، توجه به بُعد اقتصادی آن است؛ یعنی این‌که شخصیت‌ها چه چیزهایی مصرف می‌کنند، به چه کالاهایی دسترسی دارند و چه چیزی نشانه‌ی فقر یا رفاه یا تفاوت طبقاتی به شمار می‌آید. کالاها، نوع پوشش، ابزارهای کار، خوراک، و حتی شیوه‌ی زندگی شخصیت‌ها، همگی می‌تواند نشانه‌هایی از وضعیت اقتصادی و اجتماعی باشد. به همین دلیل، بررسی ادبیات از منظر اقتصاد، راهی برای فهم عمیق‌ترِ جهان داستان و رابطه‌ی آن با واقعیت اجتماعی است. رمان تنگسیر نوشته‌ی صادق چوبک اثری بسیار مناسب برای تحلیل اقتصادی است، چون در آن جزئیات زندگی مادی شخصیت‌ها با دقت منعکس شده است. در این داستان، تفاوت میان شخصیت‌ها حتی در نوع لباس، وسایل، خوراک، و میزان دسترسی‌شان به امکانات هم آشکار است. همین تفاوت‌ها به‌خوبی نشان می‌دهد که چگونه اقتصاد می‌تواند بر سبک زندگی، جایگاه اجتماعی و حتی نوع نگاه شخصیت‌ها به جهان اثر بگذارد. تنگسیر را می‌توان متنی دانست که در آن، اقتصاد در دلِ روایت حضور دارد. از این رو در این مقاله تلاش می‌شود کالاها و عناصر مادیِ موجود در رمان تنگسیر از منظر اقتصادی بررسی شوند و بر اساس کارکردشان در زندگی شخصیت‌ها، در دسته‌هایی مانند کالاهای ضروری، واسطه‌ای، سرمایه‌ای، و تجملی قرار گیرند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد رمان تنگسیر با دقت در جزئیات، تصویری ملموس از جامعۀ اقتصادی و چرخه‌ی تولید، توزیع و مصرف کالاها ارائه می‌دهد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Economic Criticism of Goods in the Novel Tangsir

نویسنده English

Leily Davoodi
Master's student, Department of Economics, Faculty of Administrative and Economic Sciences, University of Isfahan, Isfahan: Iran.
چکیده English

Literature is not just a narrative of emotions, events, and characters, but can also be a reflection of the real lives of people and the material conditions of society. Thus, one of the most important ways to understand a literary work is to pay attention to its economic dimension; that is, what the characters consume, what goods they have access to, and what is considered a sign of poverty or prosperity or class difference. Goods, the type of clothing, the tools of labor, food, and even the way the characters live can all be signs of economic and social status. For this reason, examining literature from an economic perspective is a way to understand the world of the story more deeply and its relationship to social reality. The novel Tangsir by Sadegh Chobak is a very suitable work for economic analysis, because it carefully reflects the details of the material lives of the characters. In this story, the differences between the characters are evident even in the type of clothing, equipment, food, and their level of access to facilities. These differences clearly show how the economy can affect the lifestyle, social status, and even the way the characters look at the world. Tangsir can be considered a text in which the economy is present at the heart of the narrative. ...

کلیدواژه‌ها English

Tangsir
Sadegh Chobak
capital goods
durable goods
economic criticism

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 07 خرداد 1405